قیام تبریز برای مشروطه

فرهنگ خاستگاه: آذربایجانی، تاریخی

منبع مناسبت‌ها: ترک آذربایجانی

در June 23, 1908 بریگاد قزاق محمدعلی‌شاه به فرماندهی سرهنگ ولادیمیر لیاخوف مجلس را در تهران به توپ بست و همان روز ایستادگی در تبریز آغاز شد. هنگامی که بر بام‌های شهر پرچم سفید تسلیم پیدا شد، تنها محلهٔ امیرخیز به رهبری ستارخان پایداری کرد؛ در میانهٔ ژوئیه یاران او پرچم‌های سفید را از ارگ تبریز پایین کشیدند. پس از نبردهایی که از October 10, 1908 آغاز شد، فرمانده سپاه شاه عقب نشست و سراسر شهر به دست مشروطه‌خواهان افتاد. سپاه شاه از January 16, 1909 تبریز را در میان گرفت و تا February 4, 1909 محاصره را کامل کرد؛ خوراک چنان کمیاب شد که مردم علف می‌خوردند و بسیاری از گرسنگی مردند. هاوارد باسکرویل، آموزگار آمریکایی، در این محاصره کشته شد. در April 29, 1909 سپاهی ۴٬۰۰۰ نفری از روس‌ها به فرماندهی ژنرال زنارسکی به حومهٔ شهر رسید.